Vượt qua vai trò di tích lịch sử - văn hóa, Di tích Đền Công đồng Bắc Lệ (xã Tân Thành, tỉnh Lạng Sơn) cổ kính đã trở thành sản phẩm đầu tiên trong nhóm du lịch của tỉnh Lạng Sơn được công nhận OCOP 4 sao. Đây không chỉ là một danh hiệu, mà là "chìa khóa vàng" khẳng định hướng đi đột phá, mở đường cho du lịch Lạng Sơn cất cánh

Từ Di sản tâm linh...

Giá trị của đền Bắc Lệ là không thể phủ nhận, dù chưa có tài liệu chính xác về thời điểm khởi dựng nhưng với hai tấm bia cổ trong đền cho thấy đền được trùng tu lớn vào cuối thế kỷ XIX.

Tọa lạc trên một ngọn đồi yên tĩnh, bao bọc bởi nhiều cây cổ thụ, ngôi đền đã tạo nên một không gian linh thiêng, hài hòa với thiên nhiên.

Đền là nơi thờ Tam tòa Thánh Mẫu, Công Đồng Chư thánh và Chầu Bé Bắc Lệ, ngôi đền giữ vai trò quan trọng trong tín ngưỡng Mẫu Tam phủ – Tứ phủ của người Việt.

Giá trị này càng được nâng tầm kể từ khi Tín ngưỡng thờ Mẫu được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể của nhân loại vào năm 2016.

Từ năm 1992, đền Bắc Lệ đã được công nhận là di tích cấp tỉnh. Hàng năm, lễ hội chính vào trung tuần tháng 9 Âm lịch (cụ thể là 19-20/9 Âm lịch) thu hút hàng chục nghìn du khách, với lượng khách tổng cả năm ước tính lên đến 800.000 lượt, mang lại doanh thu trên 10 tỷ đồng. Đây là một nền tảng vững chắc, nhưng cũng là một thách thức về quản lý và nâng tầm dịch vụ.

...Đến Sản phẩm OCOP 4 sao

Biến một di tích tâm linh thành một sản phẩm OCOP không phải là chuyện một sớm một chiều. Đó là một quá trình đầu tư bài bản, thể hiện tư duy đổi mới của chính quyền và Ban Quản lý di tích.

Ông Trương Xuân Hữu - nguyên là Trưởng Ban Quản lý di tích, cho biết: Mục tiêu khi tham gia OCOP là phải xây dựng một sản phẩm du lịch đặc thù, đảm bảo nghiêm ngặt các tiêu chí về chất lượng, dịch vụ và môi trường.

Để làm được điều đó, một cuộc "lột xác" về hạ tầng đã diễn ra. Ban Quản lý đã đầu tư nâng cấp, xử lý và đổ bê tông mặt nền bãi đỗ xe rộng tới 7.000 m2; hệ thống điện được kéo mới hoàn toàn để đảm bảo an toàn và ánh sáng cho du khách. Công tác vệ sinh cảnh quan môi trường, đảm bảo an ninh trật tự được siết chặt.

Nhưng phần "cứng" là chưa đủ. Phần "mềm" – linh hồn của sản phẩm – mới là yếu tố quyết định. Ban Quản lý đã xây dựng "câu chuyện sản phẩm" một cách chuyên nghiệp, giới thiệu về giá trị di tích. Quan trọng hơn, họ đã lồng ghép khéo léo các giá trị truyền thống với hoạt động trải nghiệm du lịch, giúp du khách không chỉ đến lễ bái mà còn được tham quan lễ hội, tìm hiểu sâu về tín ngưỡng thờ Mẫu.

Chính sự kết hợp giữa tính độc đáo, khả năng khai thác bền vững và hệ thống dịch vụ hỗ trợ đã thuyết phục hội đồng đánh giá, mang về danh hiệu OCOP 4 sao danh giá.

Mở ra hướng đi mới cho du lịch Xứ Lạng

Ông Lưu Bá Mạc, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn, khẳng định: Năm 2025 Đền Công đồng Bắc Lệ là sản phẩm du lịch đầu tiên của tỉnh Lạng Sơn được xếp hạng OCOP 4 sao. Đây là lợi thế rất lớn để chính quyền và người dân xã Tân Thành nói riêng và tỉnh Lạng Sơn nói chung phát huy những giá trị văn hóa di sản, mở ra hướng đi mới cho du lịch của tỉnh.

Về phía địa phương, ông Phùng Văn Quang – Phó Chủ tịch UBND xã Tân Thành, cho biết: Việc di tích đền Công đồng Bắc Lệ được công nhận là sản phẩm OCOP sẽ mở ra hướng đi mới cho địa phương phát triển du lịch. Đây là sản phẩm du lịch mang tính cộng đồng vì vậy ngay sau khi được công nhận là sản phẩm OCOP, xã Tân Thành đã tuyên truyền để người dân biết tới và cùng chung tay xây dựng sản phẩm.

Bà Lưu Thị Thơm một người bán hàng phục vụ ăn uống ở khu vực đền Công đồng Bắc Lệ cho hay: Chúng tôi rất phấn khởi khi được biết đền đã được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao. Các gia đình chúng tôi đều bảo nhau, phải luôn tự mình nâng cao chất lượng phục vụ du khách để cùng chung sức giữ sản phẩm OCOP.

Một chiến lược quan trọng là liên kết tour, kết nối đền Bắc Lệ vào các tour du lịch trọng điểm của Lạng Sơn, kết hợp tâm linh với sinh thái, nghỉ dưỡng để thu hút du khách quanh năm.

Sự thay đổi này đã nhận được phản hồi tích cực từ chính những người trải nghiệm. Anh Hoàng Văn Hải, một du khách từ Hải Phòng, chia sẻ: Tôi đã đi nhiều nơi, nhưng đền Công đồng Bắc Lệ để lại ấn tượng đặc biệt. Không gian linh thiêng, lễ hội mang đậm bản sắc, người dân nhiệt tình mến khách, tôi sẽ cùng gia đình trở lại đây trong thời gian tới.

Việc đền Công đồng Bắc Lệ trở thành sản phẩm du lịch OCOP 4 sao đầu tiên của Lạng Sơn thực sự là một cột mốc quan trọng. Nó không chỉ nâng tầm một di sản, mà còn là một mô hình mẫu, một "cú hích" mạnh mẽ, khẳng định rằng con đường lấy di sản văn hóa làm nòng cốt, chuẩn hóa bằng tiêu chí OCOP để phát triển du lịch là một lựa chọn đúng đắn, mở ra tương lai tươi sáng, đánh thức toàn diện tiềm năng của du lịch Xứ Lạng.

“Lạng Sơn với lợi thế có 15 điểm du lịch có thể xây dựng được sản phẩm OCOP. Trong thời gian tới Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn sẽ đẩy mạnh việc hỗ trợ các điểm du lịch theo tiêu chuẩn OCOP. Từ đó sẽ góp phần xây dựng sản phẩm du lịch đặc trưng, đặc sắc và thúc đẩy ngành Du lịch Xứ Lạng ngày một phát triển” ông Mạc thông tin thêm.