Phát huy giá trị kinh tế từ mặt nước lòng hồ thủy điện, Hợp tác xã Nông nghiệp sinh thái Cường Hưng ở xã Tràng Định (trước là xã Hùng Việt, huyện Tràng Định) tỉnh Lạng Sơn đã thành công trong nuôi đặc sản cá lăng trở thành sản phẩm OCOP 3 sao

Cuộc "bén duyên" với lòng hồ thủy điện

Hành trình đến với các lồng cá của Hợp tác xã Cường Hưng trên hồ Thác Xăng không hề bằng phẳng. Những ngày tháng 10 sau những cơn mưa, các tuyến đường miền núi trở nên gian nan.

Để tiếp cận khu nuôi trồng của Hợp tác xã Cường Hưng, chúng tôi đã phải vượt qua nhiều chặng đường xói lở, sạt trượt và phải đi bộ hơn 30 phút mới tới được “trang trại” nuôi cá của Hợp tác xã.

Trên mặt hồ rộng lớn, 12 lồng cá hiện ra như những "ngôi nhà" kiên cố. Người "thuyền trưởng" của 12 lồng cá này là anh Lý Viết Cường, Giám đốc Hợp tác xã Cường Hưng.

Trò chuyện với anh Cường chúng tôi mới biết, điều khá thú vị là anh Cường vốn không phải người bản địa, nhưng "bén duyên" với nơi đây và đã quyết tâm đầu tư táo bạo.

Anh Cường chia sẻ: Năm 2021, nhận thấy vẻ đẹp hoang sơ và tiềm năng của lòng hồ, tôi đã quyết định thành lập Hợp tác xã Cường Hưng với 7 thành viên, với mục tiêu không chỉ dừng lại ở nông nghiệp đơn thuần, mà là một khát vọng lớn hơn xây dựng một khu trải nghiệm du lịch sinh thái.

"Tôi thấy khu vực lòng hồ thủy điện mặt nước rộng đẹp quá, nên đã đầu tư làm lồng bè để nuôi cá lăng và tôi cũng đầu tư cả thuyền, nuôi gà... với mong muốn phục vụ trải nghiệm du lịch, kết hợp nông nghiệp và dịch vụ." Anh Cường chia sẻ thêm.

Triết lý nuôi "chậm" và quả ngọt OCOP

Điều làm nên sự khác biệt và thành công của "Cá lăng Cường Hưng" chính là môi trường nuôi cá. Mặt nước lòng hồ Thác Xăng là một "món quà" của tự nhiên. Nơi đây, nước không có dòng chảy xiết, chủ yếu chỉ dâng lên hoặc hạ xuống theo mùa, tạo nên một môi trường sống ổn định cho loài cá.

Chính nhờ nguồn nước siêu sạch này, cá lăng phát triển rất tốt, chất lượng thịt đảm bảo và đặc biệt là gần như không hề mắc bệnh tật. Đây là lợi thế cạnh tranh gần như tuyệt đối mà ít nơi nào có được.

Sự thuận lợi không chỉ đến từ thiên nhiên. Anh Cường cho biết, chính quyền địa phương và đặc biệt là phía Công ty thủy điện rất khuyến khích, tạo mọi điều kiện cho bà con phát triển kinh tế trên mặt nước và hoàn toàn không thu phí. Đây là "cú hích" quan trọng để những người như anh Cường dám nghĩ, dám làm.

Ngay từ đầu Hợp tác xã đã đầu tư bài bản, với khung thép, lưới… tốn chi phí khoảng 25 triệu đồng/lồng, mỗi lồng thả 500 con cá lăng giống.

Tuy nhiên, bí quyết thực sự nằm ở triết lý "chậm mà chắc". Trong khi quy trình nuôi cá lăng thương phẩm thông thường chỉ cần 12 tháng là có thể thu hoạch, nhưng anh Cường và các thành viên Hợp tác xã quyết định đi một con đường khác. Tạo ra một sản phẩm đặc sản thật sự vì vậy, cá lăng Cường Hưng được nuôi kéo dài từ 24 tháng trở lên.

Hợp tác xã chấp nhận chi phí thức ăn tăng lên, thời gian thu hồi vốn kéo dài, đổi lại một chất lượng khác biệt. Thời gian nuôi dài giúp thịt cá chắc hơn, ngon hơn, vị ngọt đậm đà, tạo nên thương hiệu độc nhất.

Sự kiên trì đã được đền đáp. Dù chưa xuất bán thương mại rầm rộ, sản phẩm cá lăng của Hợp tác xã đã được nhiều người thân, khách hàng quen và các nhà hàng ở Lạng Sơn biết tiếng, săn đón. Họ sẵn sàng đặt mua với giá 120.000 - 130.000 đồng/kg, một mức giá cao nhưng tương xứng với chất lượng.

Đặc biệt tháng 1 năm 2025, sản phẩm "Cá lăng Cường Hưng" đã chính thức được huyện Tràng Định (cũ) công nhận đạt chứng nhận OCOP 3 sao.

Đây không chỉ là niềm tự hào của riêng Hợp tác xã Cường Hưng mà còn là một minh chứng sống động cho thấy hướng đi đúng đắn trong việc phát huy kinh tế mặt nước.

Từ một lòng hồ thủy điện tưởng chừng chỉ có giá trị về năng lượng, Hợp tác xã Cường Hưng đã "đánh thức" tiềm năng, biến mặt nước tĩnh lặng thành "mỏ vàng" kinh tế, tạo ra sản phẩm đặc sản chất lượng cao, góp phần nâng cao đời sống và mở ra tương lai cho du lịch sinh thái tại địa phương.